Һонин нюур

АРАДЫЕ ЭБ НЭГЭДYYЛҺЭН «АЛТАРГАНА»

 

Буряадай соёл урлалай болон спортын «Алтаргана-2010» найр наадан Улаанбаатар хотодо июлиин 21-24-нэй үдэрнүүдтэ үнгэрбэ.

Монгол гүрэнэй ниислэлэй спортын гол стадион дээрэ июлиин 21-дэ баяр ёhололой оршондо үдэрэй 11 сагhаа тэрэ нээгдээ. Энэ стадиондо 15 мянга шахуу айлшад, хабаадагшад, олониитын түлөөлэгшэд суглараа.

Үргэн ехэ стадиондо Монголой, Россиин, Хитадай түлөөлэгшэдэй жагсаалаар энэ баяр ёhолол эхилээ. Дээрэ нэрлэгдэhэн гурбан гүрэнэй дэбисхэр дээрэ үйлын үреэр таран ажаhууhан буряад арадай түлөөлэгшэдэй жагсаалда ябахыень хаража hуухада бахархамаар, уярмааршье байба.

Жагсаалай манлайда Хэнтэйн аймагай түлөөлэгшэд ябаа. Энэ аймагта эгээл түрүүн «Алтаргана» эхи абаһан юм. Удаань Улаанбаатар, Дархан хотонуудта  ажаhуудаг буряадуудай hүрөөтэй делегаци олон зоной урдуур гараа. Илангаяа Монгол орондо ажаhуудаг Хориин 11 эсэгын,  Ага найман эсэгын түлөөлэгшэдэй гүрэнэй хэмжээндэ үнгэргэгдэжэ байhан «Алтарганада» хабаадажа, стадион дээгүүр уг изагуураа мэдүүлжэ, омог дорюун алхалжа ябахадань, баясамаар лэ байгаа. Монгол орондо 40 мянган оршом буряад үндэһэтэн тоологдоно.

Тэдэнэй удаа Эрхүү можын, Буряад Республикын, Үбэр-Монголой делегацинууд хойно хойноhоо hубарижа, стадионой талмай үй түмэн зоноор дүүрэшоо hэн.

Угсаата зонойнгоо хубсаhа хунараар, зүүдхэлээр бэеэ шэмэглэhэн орон түбиин буряадууд Монголой хүхэ номин тэнгэри доро  айлшалан буугаад, уянгатай аялга дуунуудаа зэдэлүүлэн,  эбээ нэгэдүүлэн байгаа бэлэй.

Буряад Республикын соёлшодой, тамиршадай суглуулагдамал командатай хамта Буряад ороной 14 аймагуудай түлөөлэгшэд энэ hайндэртэ бэе даажа хабаадаа.

Монголой арадай артист  Д. Жаргалсайхан  эжы аба тухай дуу дуулажа, буряад арадайнгаа түлөөлэгшэдые баясуулаа. Бүхы сэдьхэлээ хүдэлгэн дуулаhан энэ уярма дуунайнь аялга мүнөөшье болотор hанаандамни соностоходол гэнэ даа. Буряадhаа уг гарбалтай, аргагүй ехэ бэлигтэй энэ дуушанай hанаан бодолынь үндэр дээгүүр элижэ, ехэтэ hэгшэнхэй, уг гарбалайнгаа нютагай татасые сэдьхэлээрээ мэдүүлэн байна hэн.

Улаан-Баатар хотодо анха түрүүшынхиеэ энэ нааданда хабаадагшадые угтажа абаhаниинь тон ехэ удха шанартай, дэмбэрэлтэй. Элинсэг хулинсагай зан заншал бүрин зандань сахижа, арьбадхажа ябаhыемнай энэ наадан гэршэлнэ.

Угсаата зоноймнай уран бэлигэй дундаршагүй баялиг эндэhээл эршэеэ абан, улам саашаа hалбаран хүгжөөгдэхэл байха. Харин бэлигтэй зон амжалтын үшөө үндэр орьёл тээшэ дабшаха хүсэлдэ абтаhан лэ байха. 

«Алтаргана» гэhэн уласхоорондын фестиваль монгол болон буряад арадай уран бэлигтэнэй ехэ концерт наадаар үндэрлөө. Улаан-Баатарай Соёлой түбэй гурбан дабхар танхим соо хүлөө табиха зай забhарай олдохоор бэшэ олон хүн зон түгэсхэлэй хэмжээ ябуулгада суглараа.

Монгол уласай засагай дээдын газарай гэшүүн, болбосорол, соёл, шэнжэлхы ухаанай сайд Ё. Отгонбаяр эндэ сугларагшадые амар-шалаа. Энэ хэмжээ ябуулгын онсо удха шанарыень тэрэ тэмдэглээ. Тиигээд Буряадай гүрэн түрын түлөөлэгшэд – Бүгэдэ буряадай үндэһэн соёлой эблэлэй президент, арадай Хуралай депутат В. Булдаев, соёлой министр Т. Цыбиков, тэрэнэй орлогшо С.А. Добрынин гэгшэдтэ дурасхаалай ниитын  медальнуудые тэрэ зүүлгээ. Монголдо Буряад Республикын түлөөлгэтэ  эмхиин толгойлогшо Ж. Батуевта «Алтан гадаhан» гэhэн хариин гүрэнүүдэй зондо үгтэдэг гүрэнэй дээдын шагнал орден зүүлгэгдээ.

Эдэ шагналнууд хадаа манай республикын Правительствын  гэшүүдэй «Алтаргана» гэhэн уласхоорондын фестивалиие бэлдэжэ үнгэргэлгэдэ оруулhан хубитыень Монголой гүрэн түрын талаhаа үндэрөөр сэгнэhэнэй тэмдэг гээшэ.

Улаан-Баатарай Соёлой түбтэ Шэтын областиин губернатор Р. Гениатулинда 2012 ондо үнгэргэгдэхэ «Алтарганын» туг дамжуулагдаа.

Монгол ороной дэлхэйдэ мэдээжэ артистнууд Д. Жаргалсайхан түрүүтэй аялга hайхан дуунуудаараа сугларагшадай дура сэдьхэл буляагаа.

 

---